Prostat Kanseri
Prostat Kanseri Nedir?
Prostat kanseri, prostat bezindeki hücrelerin kontrolsüz çoğalmasıyla gelişen kötü huylu bir tümördür. Erkeklerde deri kanserinden sonra en sık görülen kanser türüdür. Çoğu vakada yavaş seyirlidir; erken evrede yakalandığında tedavi başarısı çok yüksektir.
Risk Faktörleri
- İleri yaş: 50 yaş altında nadir; 65 yaş üstünde sıklık belirgin biçimde artar.
- Aile öyküsü: Birinci derece erkek akrabada prostat kanseri varsa risk 2–6 kat artar.
- Etnik köken: Afrika kökenli erkeklerde daha yüksek sıklıkta görülür.
- Beslenme: Yüksek yağlı beslenme riski artırabilir.
Belirtiler
Erken evre prostat kanseri çoğunlukla belirti vermez. Hastalık ilerledikçe şu belirtiler ortaya çıkabilir:
- Zayıf veya kesintili idrar akımı
- Kanda veya menide kan görülmesi
- Kemik ağrısı (bel, kalça, bacak)
- Bacaklarda uyuşma veya hissizlik
Tanı
- PSA testi: Kanda bakılan Prostat Spesifik Antijen değeri, tarama ve takip için kullanılır.
- Rektal muayene: Prostatın büyüklük ve kıvamı değerlendirilir.
- Multiparametrik prostat MR: Şüpheli alanları görüntüler.
- Prostat biyopsisi: Kesin tanı için; günümüzde MR füzyon rehberliğinde yapılmaktadır.
Tedavi Seçenekleri
- Aktif izlem: Düşük riskli, erken evre kanserlerde sıkı takip.
- Radikal prostatektomi: Prostatın tümüyle cerrahi olarak çıkarılması; robotik veya laparoskopik yöntemle uygulanır.
- Radyoterapi: Dışarıdan radyasyon veya prostat içine radyoaktif tohum yerleştirme (brakiterapi).
- Hormon tedavisi (ADT): İleri evre veya metastatik hastalıkta testosteron üretiminin baskılanması.
- Kemoterapi ve hedefe yönelik tedaviler: Metastatik vakalarda kullanılır.